Osmanlı döneminde tespih kullanımı oldukça yaygındı ve farklı malzemelerden yapılan tespihler hem ibadet hem de süs eşyası olarak kullanılırdı. İşte Osmanlı'da kullanılan bazı tespih türleri ve malzemeleri:

1. Kullanılan Tespih Türleri:

• Namaz tespihleri (99’luk tespihler) → İbadet amaçlı kullanılırdı.
• Zikr tespihleri (500 veya 1000’lik tespihler) → Tarikat ehli ve dervişler tarafından tasavvufi zikirlerde kullanılırdı.
• Cep tespihleri (33’lük tespihler) → Günlük kullanım için tercih edilirdi.
• Padişah ve saray tespihleri → Değerli taşlardan yapılan, sanatsal ve gösterişli tespihlerdi.

2. Osmanlı’da Kullanılan Tespih Malzemeleri:

• Kehribar (Baltık ve Osmanlı kehribarı) → En yaygın ve değerli tespih malzemelerinden biriydi.
• Oltu taşı → Erzurum’dan çıkan ve Osmanlı döneminde popüler olan bir tespih taşıydı.
• Fildişi ve Kemik → Saray çevresinde ve yüksek tabaka arasında kullanılırdı.
• Sedef ve Bağa (Kaplumbağa Kabuğu) → Osmanlı’da özel üretim tespihlerde kullanılırdı.
• Akik, Mercan, Zümrüt ve Yakut → Padişahlar ve yüksek rütbeli devlet adamları için yapılan tespihlerde kullanılırdı.
• Kuka Ağacı → Antibakteriyel özellikleri nedeniyle özellikle hekimler ve din adamları tarafından tercih edilirdi.
• Gül Ağacı ve Abanoz → Hoş kokulu ve dayanıklı oldukları için Osmanlı tespih ustaları tarafından sıkça kullanılırdı.

Osmanlı döneminde tespihçilik bir sanat dalı olarak görülmüş, ustalar tarafından İstanbul, Bursa ve Konya gibi şehirlerde özel tespihler üretilmiştir. Padişahlar ve devlet adamları da sanat değeri taşıyan tespihleri koleksiyonlarına katmıştır.